15 maart 2019, Wim van de Laar:
"De wereld van de Upanishads".

De Upanishads behoren tot de meest oorspronkelijke wijsheidsteksten van het hindoe´sme. Wie de auteurs van deze wijsheidsboeken zijn is niet bekend en ook de datering van de teksten ligt moeilijk. De oudste Upanishad, de Brihad-āranyaka, is vermoedelijk van 750 voor Christus. Als je je verdiept in de Indiase filosofie, in non-dualiteit en in yoga als weg van bevrijding, stuit je op enig moment op deze fundamentele en intrigerende geschriften.

Het fundamentele onderricht van de Upanishads betreft de uiteindelijke werkelijkheid en, met het besef daarvan, vrijheid of Zelf-realisatie. Het gaat daarin om de aard van de wereld, het ervaren van de wereld, maar bovenal wat je als mens ten diepste bent. De Upanishads onderwijzen een ongeziene maar uiteindelijke werkelijkheid, schuilgaand achter de ons vertrouwde 'schijnwerkelijkheid'. De 'hoogste' werkelijkheid wordt Brahman, het Absolute, of Ātman, het Zelf, genoemd.

Het verblijft in je als Bewustzijn. Dat is je essentie, je eigenlijke Ik. Het is iets wat onmiddellijk en evident is, maar wat toch steeds wordt 'gemist' en uit zicht blijft. Het onderricht wordt gegeven in de vorm van dialogen, parabels, vertellingen, in het samenzijn van meester en leerling. De taal en beeldspraak van deze oerboeken is rijk en wonderlijk. Sommige delen zijn vervlochten met scheppingsverhalen en kosmologische voorstellingen. Vooral in de latere, puur filosofische teksten wordt een methodische weg naar bevrijding gegeven.

Van alle geschriften zijn geen mij zo lief als de Upanishads. De zeven jaren van vertalen hebben die liefde alleen maar verdieping gegeven. De Upanishads bevatten een kennis die door en over alles heen gaat, die de tijdelijkheid van de tijd overstijgt. In de lezing wil ik ingaan op de context van de Upanishads in de Indiase filosofie, en hoe je de teksten praktisch kunt lezen. Bovenal echter zullen we het hebben over de kernthema's van het onderricht: Bewustzijn, de aard van de wereld en het individuele bestaan, onwetendheid en het 'pad' naar bevrijding.
0-0-0